Blog

2017-03-31 13:06

Koncentracja i skupienie uwagi

Czym jest koncentracja? Koncentracja jest zjawiskiem, które polega na skupieniu uwagi, skierowaniu jej na określoną myśl, przedmiot, zagadnienie, wydarzenie, sytuację czy zjawisko i utrzymaniu w czasie. (źródło Wikipedia)
Koncentrując się potrafimy więc nie tylko skupić uwagę i na coś tę uwagę skierować. Koncentracja polega również na utrzymaniu skierowanej uwagi w czasie.
O koncentracji można więc mówić, kiedy potrafimy skupić uwagę na:

  • wykonywanym w danym momencie zadaniu,

  • myśli siedzącej w naszej głowie,

  • sytuacji, w której się znajdujemy tu i teraz,

  • przedmiocie, z którego właśnie korzystamy

i czynność tę potrafimy utrzymać.
Czy umiesz się skoncentrować? Na pewno tak. Każdy potrafi. Problem w tym jak często i na jak długo potrafimy to zrobić.

Koncentracja – świadoma i samoistna. Którą wybierasz?

Kiedy nasza uwaga zostaje skupiona celowo to znak, że koncentrujemy się świadomie. Niekiedy jednak robimy to samoistnie, działając niejako na autopilocie – skupiamy uwagę na czymś, czego wykonywania nie jesteśmy w pełni świadomi. Jak wolisz? Świadoma koncentracja to wyższa szkoła jazdy, jak dla mnie. Samoistna jest bliska nawykom, a te mogą z kolei być dla nas korzystne, ale i zgubne. Jeśli robisz coś, czego świadomym nie jesteś, czy koncentracja uwagi może być Twoją zaletą? Bądź świadomy tego, na czym skupiasz swoją uwagę i czemu poświęcasz swój cenny czas.

Po co nam koncentracja?

Koncentracja jest istotną częścią naszego świadomego życia. Jest pomocna i przydatna w każdej chwili. Koncentracja pozwala i daje możliwość wyboru jednego bodźca z jednoczesnym ignorowaniem innych. Skupienie uwagi na świadomie wybranym bodźcu ułatwia nam wykonywanie wielu czynności. Dzięki temu możemy je wykonywać nie zwracając uwagi na rozpraszacze uwagi. Umiejąc się skoncentrować można oddać się lekturze książki niemal wszędzie czy pisać artykuł nie zwracając uwagi na to, co dzieje się poza ekranem swojego urządzenia. Czy wtedy usypiamy czujność? Nie, koncentrujemy się na tym, co jest naszym celem.

Jakie są przyczyny zaburzenia koncentracji?

Na czym polega zaburzenie koncentracji? O problemie z koncentracją można mówić wtedy, gdy nie potrafimy skoncentrować się na jednym bodźcu. Z przeprowadzonych w Kanadzie badań wynika, że średni czas koncentracji człowieka wynosi obecnie 8 sekund i z roku na rok skraca się. Jeszcze w 2000 roku wynosił o 12 sekund. Przyczyny tak szybkiego spadku koncentracji przypisywane są rozwojowi technologicznemu i rewolucji mobilnej. Urządzenia mobilne w dostępem do internetu sprawiają, że u wielu z nas pojawia się nawyk częstego sprawdzania choćby jego ekranu. Coraz więcej osób nie potrafi skoncentrować się na oglądnięciu w całości filmu bez zaglądnięcia do swojego telefonu. Koncentracja uwagi jest też uwarunkowana genetycznie. Zaobserwowano, że osoby aktywne, energiczne, o dużym temperamencie z natury mają słabszą koncentrację. Nie oznacza to jednak, że osoby takie nie mogą jej wyćwiczyć. Mogą i potrafią, bo osoby te wyznaczając sobie cel potrafią stosunkowo łatwo go osiągnąć. Przyczyn zaburzenia koncentracji dopatrywać można się również w niewłaściwie zoptymalizowanej diecie. Brak witamin i cennych składników odżywczych utrudnia skupienie uwagi. Samo uczucie głodu powoduje, że nasze myśli krążą nie tam, gdzie powinny. Co jeszcze utrudnia koncentrację? Chaos, nieporządek, nadmiar przedmiotów, bałagan. Z tego powodu stanowisko naszej pracy oraz pomieszczenie, w którym się znajdujemy powinno być czyste. Posprzątaj i przekonaj się, czy nie ma czujesz różnicy.

Jak poprawić koncentrację?

Każdemu z nas zdarza się stracić czujność i nie być wystarczająco skoncentrowanym. Szukanie kluczy, czytanie bez zrozumienia, niezauważenie samochodu podczas cofania... zdarza się najlepszym. Co więcej, okazuje się, że w ciągu dnia większość z nas skupia uwagę niespełna w ciągu 30% tego czasu. To oznacza, że nasze życie ucieka nam na nieświadomych czynach, w których uczestniczymy i które sami sobie fundujemy. Naszą uwagę rozpraszają:

  • mało znaczące dla nas samych wydarzenia, które z niewiadomych przyczyn ochoczo przyjmujemy do siebie,
  • czynności, które nie są dla nas istotne, a którym się oddajemy,
  • nawyki, które praktykujemy, choć nie przynoszą nam korzyści.

Nasza uwaga rozprasza się tak często, że skupienie jej wymaga od nas wkładu pracy, wysiłku i energii. Nie jest to proste, ale jest do osiągnięcia. Koncentrację można wyćwiczyć. Podstawowe narzędzia ćwiczeń koncentracji to spokój i systematyczność. Zaczynamy?

Chcieć to móc – koncentrację można wyćwiczyć

Jeżeli chcesz umieć się skoncentrować to znaczy, że możesz to osiągnąć. Samo „chcę”jednak nie wystarczy, bo koncentracji nikt nie da Ci w prezencie. Na koncentrację należy sobie samemu zapracować. Ale najważniejsze, że się da, więc jeśli rzeczywiście ci na niej zależy, zacznij ją ćwiczyć.
Spokój i systematyczność to dwa narzędzia, które są pomocne w ćwiczeniach koncentracji. Kiedy je sobie zapewnisz – koncentracja będzie tylko lepsza. Koncentrację można ćwiczyć kiedy i gdzie się chce i zawsze wtedy, gdy będzie ku temu dogodne miejsce i czas. Zaczynając małymi krokami można poświęcić temu 10-15 minut. Jeśli ćwiczenia będą odbywały się świadomie i regularnie tyle czasu wystarczy, by nauczyć się świadomej koncentracji uwagi.
Usiądź prosto, rozluźnij się. Weź kilka głębokich oddechów – tak, nasza postawa odgrywa tu też znacząco rolę. Zadbaj o spokój, dobre powietrze, przyjemny zapach. Staraj się nie myśleć o niczym, nie daj się rozproszyć, swoją uwagę skup tylko i wyłącznie na wykonywanym w danej chwili ćwiczeniu. I przede wszystkim nie poddawaj się, kiedy Twoja uwaga nie będzie wystarczająco duża – ciesz się, że zauważasz to, nad czym warto popracować.

Ćwiczenia na koncentrację

Ćwiczeń na koncentrację uwagi jest wiele. Proponuję przetestować wszystkie i zacząć od tego, które jest Ci najbliższe. Możesz praktykować tylko jedno do czasu osiągnięcia zadowalających Cię rezultatów. Możesz wykonywać naprzemiennie. Najważniejsze, byś był szczery wobec siebie i analizował postępy pracy nad swoją koncentracją.

Ćwiczenie 1 – policz w myślach od 100 do 1. Kiedy zadanie zostanie opanowane, przejdź do liczenia od 100 do 1 co trzy liczby. Zaczynamy? 100, 99, 98... 1. A teraz 100, 97, 94, 91, 88, 85...

Ćwiczenie 2 – znajdź sentencję, która jest Ci szczególnie bliska. Afirmuj, powtarzaj jak mantrę. Skup uwagę na wypowiadanych słowach, czuj ich znaczenie, melodię i moc. Jestem skoncentrowana na tym, co robię.

Ćwiczenie 3 – jesteś w trakcie czytania książki? Jeśli nie, na pewno znajdziesz niejedną w swojej domowej biblioteczce. Przy okazji odkryjesz na pewno wiele ciekawych pozycji do przeczytania. Teraz otwórz na dowolnej stronie i policz słowa w wybranym akapicie. Zrób to jeszcze raz, by upewnić się, że się nie pomyliłeś. Gdy liczenie będzie szło Ci coraz sprawniej, możesz przejść do przeliczenia całej strony. Licz w myślach, bez pomocy palca.

Ćwiczenie 4 – sięgnij po owoc, który masz w swoim mieszkaniu. Jeśli nie masz, zadbaj o swoją dietę dopisując owoce do listy zakupów. Trzymając go w ręku skup swoją uwagę tylko na nim. Staraj się go poznać wszystkimi możliwymi zmysłami. Zmysł smaku zostaw na sam koniec. Poczuj go i zobacz w taki sposób, jak wcześniej na niego nie patrzyłeś.
Kiedy ćwiczenie to opanujesz, przejdź do wersji zaawansowanej. Wyobraź sobie owoc, skoncentruj na nim swoją uwagę. Zamknij oczy i wyobraź go sobie. Spróbuj go poczuć, dotknąć, powąchać, doświadczyć. Zgromadź jak najwięcej szczegółów na jego temat. Kiedy obraz staje się zamazany, otwórz oczy, spójrz na owoc. Następnie ponownie zamknij oczy, by zobaczyć go oczyma wyobraźni.

Ćwiczenie 5 – Lubisz malować? Weź kartę papieru i narysuj prostą figurę geometryczną. Wypełnij ją dowolnym kolorem. Skoncentruj na nim swoją uwagę. Patrz na niego nie mrugając oczami. Poza Tobą i rysunkiem nie ma nic.
Kiedy opanujesz to ćwiczenie, zamień je na ćwiczenie wyobraźni.

Co jeszcze można zrobić, by poprawić swoją koncentrację?
Czytać – badania dowodzą, że czytanie wpływa korzystnie na pracę mózgu, rozwija go i poprawia koncentrację. W trakcie wykonywania tej czynności zwiększa się bowiem ilość połączeń nerwowych i uruchomione zostają obszary odpowiedzialne za wykonywanie danych czynności. Podczas czytania, np. o kuchni śródziemnomorskiej mózg uruchamia część odpowiedzialną za smaki.
Ćwiczyć – ruch pobudza do życia, dotlenia organy i usprawnia pracę całego organizmu. Nasz nastrój poprawia się, zwiększa się chęć działania, znika stres, mózg potrafi się szybciej skoncentrować.
Jeść – wartościowe produkty bogate w magnez, wypłukiwany przez kawę, potas oraz kwasy omega 3, 6, 9. Ich brak obniża koncentrację i odporność, sprawia, że czujemy się zmęczeni. Jedz ryby, owoce i warzywa, orzechy, jaja.

Nie odkładaj na jutro – zacznij już dzisiaj. Ogranicz rozpraszacze. Wyłącz autopilota i weź życie w swoje ręce.

Każdego dnia robimy zwykłe rzeczy niezwykle dobrze,
bo jak coś robić, to robić to najlepiej.

Skontaktuj się z nami

3 + 8 =